خواص دارویی و درمانی جو

بقراط، پدر علم پزشكي غرب،  ازجو  برای درمان بيماري‏ هاي حاد استفاده مي کرده است.. دم‏ كرده جو به نام “چاي هيپوكرات” معروف است. تجربيات اخير پزشكي نشان مي ‏دهند كه مواد تشكيل دهنده جو، خاصيت درماني دارند. جو همچنين عملكرد درمان‏ هاي طبيعي را تسهيل می نماید و بهبود مي ‏بخشد.

تركيبات شيميايي:

مواد موجود در 100 گرم جو عبارتند از:

جو حاوي انواع پُلي ساكاريدها مانند نشاسته و دكسترين می باشد. گياهك جوانه جو دارای تركيبات روغني مانند اسيدهاي چرب شامل: اسيد استئاريك، اسيد پالمتيك، اسيد اولئيك و اسيد لينولئيك است. بنابراين از نقطه نظر مواد غذايي، بين دانه جو و دانه‏ هاي در حال رشد و جوانه زده آن تفاوت عمده‏اي وجود دارد. جو به طور معمول به سه صورت در بازار عرضه مي‏ گردد.

-جو پوست نکرده كه هنوز سبوس آن جدا نشده است.

-جو پوست كنده كه پوست آن گرفته شده است.

-جو سفيد كه پوست و سبوس آن گرفته شده و به نام “جو مرواريدي” معروف می باشد

خواص جو

جو از نظر طب قديم ايران سرد و خشك می باشد.

- جو غذايي بسيار مقوي می باشد. جوشانده حاصل از مخلوط دانه‏هاي جو با جوي دوسر و گندم بسيار مقوي برای درمان ضعف عمومي بدن می باشد. جو حاوی مقادير زیادی فسفر است و براي سیستم عصبي و فعاليت‏ هاي ذهني بسيار مفيد می باشد.

- جو براي تخفيف درد مفيد است.

- مصرف جو براي افراد مبتلا به نقرس مفيد می باشد.

جوشانده جو داروي بسیار خوبي برای مبتلايان  به تب، كم‏خوني و سوءهاضمه است.

جوشانده جو برای درمان كم ‏خوني به كار مي‏ رود، بدين روش تهيه مي گردد: 20 گرم جو را در يك ليتر آب به مدت 7 ساعت حرارت ملايم دهيد. البته اين درمان براي تمام انواع كم‏ خوني ‏ها موثر نیست و تنها موارد استفاده خاصي دارد.

-جو حاوی پروتئاز و برخي مواد مفيد ديگر است، و از سرطان جلوگيري مي ‏كند.

- مصرف جو باعث کاهش كلسترول خون می شود.

-افراد سردمزاج، جو را بايد با شكر مصرف کنند.

- بيسكويت جو دارو ی مناسبی براي درمان يبوست می باشد و حتي نفخ و شكم درد را از بين مي‏ برد. و بهتر است همراه با آب مصرف شود.

- دانه‏ هاي جو حاوی نوعي آلكالوئيد به نام “هوردنس”، اثري مقوي بر قلب دارند و به عنوان كمك در درمان تنگي نفس نيز به كار مي ‏روند.

- كشك‏الشعير(كشك تهيه شده از شيره جو) براي مزاج‏ هاي گرم و اسهال‏ هاي صفراوي بسیار مفيد می باشد.

- براي رفع گلو درد و ورم گلو مي ‏توان از كشك‏الشعير استفاده نمود.

- ماءالشعير براي درمان سل، زخم‏ هاي ريوي و موثر می باشد.

- ماءالشعير خون ‏ساز می باشد و زود هضم مي ‏شود.

-جو خاصيت ضدالتهابي دارد و در سيستم ايمني بدن و بهبود آنژين صدري و التهابات حفره‏ي دهان موثر می باشد.

- جو ملين است، و برای درمان بيماري ‏هاي گوارشي؛ لوزالمعده، صفرا، مجاري ادراري و عفونت‏ هاي مخاطي بسيار مفيد می باشد.

- گلوتن موجود در جو، ماده‏اي نرم، سازگار و آرام بخش است و به علت آبدار بودن باعث رفع عطش می شود و سبب انقباض عضلاني، اضطراب و تورم شكم نمی شود.

- در طب سنتي، جو ماده ای مفیدبراي توليد شير در زنان شيرده است. در ساير زنان نيز، جو سبب تعادل هورمون ‏هاي طبيعي بدن و توليد استروژن مي‏ گردد كه رشد سالم سينه را به همراه دارد.

محصولات مختلف جو

سمنو يا مالت جو:

جو را خيس می کنند و در حرارت معتدل نگهداري مي ‏كنند تا جوانه بزند. هنگامي كه جوانه به اندازه معيني  مي ‏رسد به آن “مالت” مي‏ گويند، كه داراي ويتامين فراوانی می باشد. باپختن طولاني مدت جوانه جو له شده ، سمنو تولید مي ‏شود.

عصاره مالت جو:

با جوشاندن مالت جو در آب و غليظ كردن مايع حاصل در خلاء، عصاره مالت جو به دست مي‏آيد كه حاوی 60 درصد مالتوز، 10 درصد ساكاروز، 20 درصد دكسترين و مقداري مواد مغذي و ويتامين‏هاي B1 و B2 می باشد.

كشك الشعير:

جو پوست كنده را با آب مخلوط می کنند و ‏آن ‏قدر مي ‏جوشانند تا كاملا باز گردد. سپس آن را له و صاف مي ‏نمایند به طوري كه خود جو نيز داخل آب شود. كشك الشعير شبيه آش جو است.

ماءالشيعر:

جو پوست كنده و پوست نكنده را خوب می شویند و داخل آب جوش می ریزند و چند دقيقه مي ‏جوشانند. آن را مي‏ پزند تا جايي كه دانه‏ هاي جو كاملا باز گردند. سپس آن را با پارچه بدون اين كه له شود، صاف مي‏ كنند و پس از سرد شدن از آن استفاده مي‏ نمایند.